Test w 15 pytaniach: czy Twoja firma działa bez Ciebie?
Firma działa bez właściciela, jeśli przez miesiąc jego nieobecności obsługuje klientów, płaci rachunki i podejmuje codzienne decyzje bez telefonu do niego. Test sprawdza to w 15 pytaniach z pięciu obszarów. Wynik od 12 punktów oznacza firmę gotową do przekazania, poniżej 7 firmę, która zatrzyma się bez Ciebie.
Test
Test: czy Twoja firma działa bez Ciebie?
Zaznacz zdania, które są dziś prawdziwe. Każde zaznaczenie to jeden punkt. Odpowiadaj tak, jak jest, a nie tak, jak ma być za pół roku.
Wynik: 0 z 15
Firma to Ty
Twoja nieobecność zatrzyma firmę w kilka dni. Zacznij od zapisania procesów i wskazania zastępców, zanim zaczniesz rozmawiać o sukcesji lub sprzedaży.
Progi: 12 do 15 punktów, 7 do 11, 0 do 6. Test niczego nie zapisuje i nie wysyła, działa tylko w Twojej przeglądarce.
Jakie pytania sprawdzają, czy firma działa bez właściciela?
Pięć obszarów po trzy pytania: wiedza, klienci, ludzie, pieniądze i umowy, decyzje i ryzyka. Każde „tak” to jeden punkt. Liczy się stan na dziś, a nie plan.
| Obszar | Pytania | Co sprawdza |
|---|---|---|
| Wiedza | 1 do 3: procesy zapisane, wdrożenie z materiałów, wiadomo, gdzie są dane | Czy ktoś poza Tobą umie wykonać pracę |
| Klienci | 4 do 6: historia w systemie, klient nie odejdzie z Tobą, ceny według zasad | Czy przychód jest przywiązany do firmy, czy do Ciebie |
| Ludzie | 7 do 9: osoba na zastępstwo, zastępcy ról, zespół sam rozwiązuje problemy | Czy jest kto przejąć stery |
| Pieniądze i umowy | 10 do 12: płatności i należności, umowy z terminami, dostęp do banku i KSeF | Czy firma przetrwa miesiąc finansowo |
| Decyzje i ryzyka | 13 do 15: decyzje z uzasadnieniem, ryzyka z właścicielem, plan na wypadek śmierci | Czy firma wie, dlaczego działa tak, jak działa |
Jak interpretować wynik testu?
Wynik 12 do 15 oznacza firmę, którą da się przekazać lub sprzedać. Wynik 7 do 11 to firma, która działa na co dzień, ale w ważnych sprawach nadal czeka na właściciela. Wynik 0 do 6 oznacza, że firma to Ty.
| Wynik | Co to znaczy | Co zrobić najpierw |
|---|---|---|
| 12 do 15 | Firma działa bez Ciebie | Pytania na „nie” potraktuj jako listę do due diligence |
| 7 do 11 | Firma działa z Tobą w tle | Przenieś relacje z klientami i dostęp do pieniędzy na więcej niż jedną osobę |
| 0 do 6 | Firma to Ty | Zapisz pięć kluczowych procesów i wskaż zastępców, zanim zaczniesz rozmowy o przekazaniu |
Pytanie 15 jest wyjątkowe, bo stoi za nim przepis. Jeśli prowadzisz jednoosobową działalność, brak zarządcy sukcesyjnego oznacza, że po Twojej śmierci umowy o pracę wygasną po 30 dniach, chyba że rodzina zawrze z pracownikami pisemne porozumienie (art. 63² § 5 Kodeksu pracy). Na powołanie zarządcy u notariusza spadkobiercy mają tylko dwa miesiące (art. 12 ust. 10 ustawy o zarządzie sukcesyjnym).
Odpowiadaj tak, jak jest dziś. „Mamy to w planie” liczy się jako „nie”, podobnie jak proces, który zna jedna osoba poza Tobą, ale nikt go nie zapisał. Dobrze, gdy test wypełni niezależnie ktoś z zespołu: różnica między Waszymi wynikami pokazuje, gdzie właściciel widzi porządek, którego ludzie nie widzą.
Dlaczego niezależność od właściciela podnosi wartość firmy?
Bo kupujący i następca płacą za przychód, który zostanie po odejściu właściciela. Każdy obszar, w którym odpowiedź brzmi „tylko ja”, to ryzyko, które obniża cenę albo wydłuża przekazanie.
W rozmowie o sprzedaży padają te same pytania co w teście: kto zna klientów, kto ustala ceny, co się stanie, gdy właściciel odejdzie. Brak odpowiedzi kupujący zamienia w niższą cenę, dłuższy okres przejściowy z właścicielem albo część ceny płatną później, zależnie od wyników.
Co zrobić z wynikiem testu w pierwszym miesiącu?
Wybierz trzy pytania z odpowiedzią „nie”, które najszybciej zatrzymałyby firmę, i zamień je w zadania z właścicielem i terminem. Nie próbuj poprawić wszystkich piętnastu naraz.
- 1
Tydzień 1: pieniądze
Druga osoba z dostępem do banku i KSeF, lista stałych płatności i należności, które ktoś poza Tobą sprawdza co tydzień.
- 2
Tydzień 2: klienci
Dla pięciu największych klientów: osoby kontaktowe, warunki i historia rozmów w systemie, drugi opiekun z zespołu.
- 3
Tydzień 3: procesy
Opis procesu, który przynosi najwięcej przychodu, z krokami i wykonawcami.
- 4
Tydzień 4: zabezpieczenie
Zastępca na czas Twojej nieobecności, a w JDG zarządca sukcesyjny zgłoszony w CEIDG. Wniosek o wpis jest wolny od opłat (art. 13 ustawy o CEIDG).
Jak podnieść wynik testu z EXCORE?
Każdy obszar testu ma w EXCORE moduł, w którym brakująca odpowiedź zamienia się w zapis: procesy i procedury, CRM, struktura i zastępstwa, finanse i umowy, rejestr decyzji i ryzyk. Wynik rośnie, gdy te moduły są używane na co dzień.
| Obszar | Moduły w EXCORE |
|---|---|
| Wiedza | Procesy, Procedury, Checklisty, Baza wiedzy, Onboarding, Systemy i narzędzia |
| Klienci | CRM z historią kontaktów, opiekunem i terminem ponownego kontaktu |
| Ludzie | Struktura stanowisk, Zastępstwa, Nadzór operacyjny z przekazywaniem pracy |
| Pieniądze i umowy | Finanse (należności, zobowiązania, płynność), KSeF, Umowy z terminem wypowiedzenia |
| Decyzje i ryzyka | Decyzje z uzasadnieniem, Ryzyka z oceną i właścicielem, Terminy firmowe |
EXCORE nie jest programem księgowym. Finanse w EXCORE liczą się z faktur i not, a księgi dalej prowadzi księgowość. Chodzi o to, żeby ktoś poza właścicielem widział, kto zalega i komu firma płaci.
Tekst ma charakter informacyjny (stan na 10 października 2026 r.) i nie jest poradą. Formę prawną i podatki przekazania albo sprzedaży firmy warto w konkretnej sprawie skonsultować z doradcą: prawnikiem, doradcą podatkowym albo notariuszem.
Pytania
Jak często robić test niezależności firmy?
Raz na kwartał wystarczy. Wynik zmienia się wolno, ale warto widzieć, czy obszary z odpowiedzią „nie” się kurczą. Przed rozmowami o sukcesji lub sprzedaży zrób go z kimś z zespołu, bo właściciel zwykle ocenia firmę łagodniej.
Czy wynik testu przekłada się na cenę firmy?
Nie wprost, bo test nie liczy pieniędzy. Pytania są jednak te same, które zadaje kupujący w badaniu due diligence. Każde „nie” to ryzyko, które kupujący może przeliczyć na niższy mnożnik, dłuższy okres przejściowy z właścicielem albo część ceny płatną później.
Który obszar poprawić najpierw?
Ten, który zatrzyma firmę najszybciej. Zwykle to dostęp do pieniędzy i relacje z kluczowymi klientami, bo bez nich firma nie przetrwa nawet kilku tygodni nieobecności właściciela.
Czy firma jednoosobowa może zdać ten test?
Częściowo. Jeśli nie zatrudniasz nikogo, pytania o zastępców nie mają sensu, ale zapisane procesy, umowy w jednym miejscu i zarządca sukcesyjny nadal decydują o tym, czy firmę da się przekazać.
Źródła
- Kodeks pracy (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 1245)
- Ustawa z dnia 5 lipca 2018 r. o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej (tekst jedn. Dz. U. z 2021 r. poz. 170)
- Ustawa o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy (tekst jedn. Dz. U. z 2026 r. poz. 30)
EXCORE jest otwierany dla pierwszych firm.
Zobaczmy, czy pasuje do Twojej organizacji. Zostaw kontakt, a umówimy prezentację.
Umów prezentację